Shkencëtarët më në fund i janë përgjigjur pyetjes kyçe në lidhje me pandeminë: Pse disa patën Covid dhe disa jo?
Edhe pse të gjithë e kemi harruar disi për pandeminë e koronavirusit, përgjigja e pyetjes kryesore se pse disa njerëz u infektuan disa herë dhe të tjerët kurrë nuk është gjetur më në fund.
Kolegji Universitar dhe King’s College në Londër dhe Instituti Wellcome Sanger kryen kërkime në të cilat ata ekspozuan vullnetarë, në kushte të kontrolluara, ndaj virusit SARS-CoV-2 që shkakton Covid-19 dhe studiuan reagimin e tyre në detaje.
Studimi, i botuar në revistën Nature, përfshiu vullnetarë të pavaksinuar që nuk kishin histori shërimi nga Covid-19. Ata u ekspozuan ndaj një sasie të vogël të virusit origjinal përmes një spray nazal. Më pas vullnetarët u vendosën në karantinë, ku u monitoruan nga afër dhe u testuan rregullisht, dhe mostrat e tyre u analizuan në kushte të kontrolluara dhe të sigurta. Përveç gjakut, mostrat u morën nga 16 vullnetarë nga indet midis hundës dhe fytit. Testet janë bërë para ekspozimit ndaj virusit dhe përsëri, në intervale të caktuara, pas ekspozimit.
Analiza
Mostrat u përpunuan dhe analizuan më pas duke përdorur teknologjinë e sekuencës me një qelizë të vetme dhe u bë e mundur të nxirret dhe analizohet materiali gjenetik i secilës qelizë individuale. Falë kësaj teknologjie të avancuar, zhvillimi i sëmundjes mund të ndiqej në detaje nga faza para infektimit deri në shërim.
Pavarësisht se vullnetarët ishin të ekspozuar ndaj të njëjtës dozë të virusit, jo të gjithë më vonë rezultuan pozitivë për Covid.
Shkencëtarët i klasifikuan vullnetarët në tre grupe të veçanta. Gjashtë vullnetarë zhvilluan një formë tipike të butë të sëmundjes dhe rezultuan pozitivë për Covid disa ditë pasi u shfaqën simptomat e para. Ky grup quhet “grupi i infeksionit të vazhdueshëm”. Nga dhjetë vullnetarët e mbetur që nuk zhvilluan një infeksion të menjëhershëm, që do të thotë se në njëfarë mënyre u çliruan nga virusi në një fazë shumë të hershme, tre zhvilluan një infeksion afatmesëm, me teste të herëpashershme pozitive për virusin dhe simptoma të kufizuara. Ai grup u quajt “grupi i infeksionit kalimtar”.
Shtatë vullnetarët e mbetur mbetën negativë në të gjitha testet dhe kurrë nuk zhvilluan asnjë simptomë. Ky grup u quajt “grupi i infeksionit të abortuar”. Ky është edhe konfirmimi i parë i infeksioneve të abortit, për të cilat më parë nuk kishte asnjë provë.
Pavarësisht rezultateve të ndryshme, pjesëmarrësit e studimit nga të gjitha grupet kishin një përgjigje të re imune specifike, duke përfshirë ata, sistemi imunitar i të cilëve kishte parandaluar infeksionin.
Diçka krejtësisht ndryshe
Shkencëtarët matën më pas kohën deri në fillimin e një reaksioni qelizor në të tre grupet dhe vunë re modele të ndryshme. Për shembull, te vullnetarët që ishin ekspozuar ndaj virusit vetëm për një kohë të shkurtër, u vu re një grumbullim shumë i fortë dhe i menjëhershëm i qelizave imune në hundë vetëm një ditë pas infektimit.
Diçka krejt ndryshe ndodhi në grupin e infeksionit të vazhdueshëm, ku u vu re një përgjigje imune e mëvonshme, duke filluar rreth pesë ditë pas infektimit, e cila lejoi që virusi të banonte në trup. Tek këta njerëz, qelizat e stimuluara nga një përgjigje kyçe imune u zbuluan si në gjak ashtu edhe në hundë. Kjo përgjigje, e quajtur “përgjigjja e interferonit”, është një nga mënyrat se si trupi ynë sinjalizon sistemin imunitar për të luftuar viruset dhe infeksionet e tjera. Ajo që ishte befasuese ishte se përgjigja u zbulua fillimisht në gjak dhe më pas në hundë, duke sugjeruar që përgjigja imune nga hunda përhapet shumë shpejt.
Së fundi, te vullnetarët që nuk kishin infeksion të vazhdueshëm, u zbulua një gjen i veçantë i quajtur “HLA-DQA2”, i cili mund të përdoret si një shënues për mbrojtje. Ky informacion mund të jetë shumë i dobishëm në identifikimin e atyre njerëzve që kanë më shumë gjasa të mbrohen nga një formë e rëndë e Covid.
Ky studim ka implikime të rëndësishme për format e ardhshme të trajtimit dhe zhvillimit të vaksinave dhe është një hap shumë i rëndësishëm drejt përgatitjes më të mirë për pandeminë e ardhshme.