Pesë muaj në RMV nuk ka proteza ortopedike, operacioni në spitalet private kushton mbi pesë mijë euro

Kam pesë muaj që pres termin për protezë të këllkut në Qendrën Klinike “Nënë Tereza” dhe ende nuk e di se kur do vijë radha ime, sepse më thonë se nuk ka proteza, nuk e dinë se kur do të mbërrijnë, thjesht nuk ka as listë pritjeje në të cilën mund t’ju vendosin, thotë një qytetar që e kontaktoi SDK. Edhe lexues të tjerë që presin vendosjen e protezave ortopedike të gjurit, këllkut apo shpatullës tashmë për disa javë po i drejtohen redaksisë tonë me po të njëjtat mesazhe. Ata thonë se prej kohësh i kanë kryer kontrollet e nevojshme, por se nuk janë as në listën e pritjes, ndërsa sa herë që telefonojnë u thonë se presin të përfundojë ndonjë tender, transmeton Portalb.mk.
Sipas informacioneve të SDK nga muaji nëntor i vitit 2024 e këtej në spitalet e shëndetësisë publike në Shkupit nuk kryhen operacione për vendosjen e protezave të gjurit, këllqeve dhe shpatullave, sepse siç u kanë thënë mjekët, materialet janë konsumuar plotësisht, ndërsa në ndërkohë një tender ka dështuar.
Autoritetet shëndetësore thonë se nuk ka mungesë materialesh, konfirmojnë se në vijim e sipër është një tender, pa specifikuar nëse dhe pse është anuluar tenderi i mëparshëm.
Në spitalet private një ndërhyrje e tillë deri para do kohësh kushtonte rreth 5 mijë euro, por me intensifikimin e krizës me mungesën e protezave në disa prej tyre operacionet tashmë shkojnë deri në 7 mijë euro.
“Mjekët i ngrenë supet duke më thënë se nuk kanë materiale për të punuar, as nuk e dinë se kur do të ketë, as kur do të më fusin në listë. Kam kontaktuar edhe me spitalet e Manastirit dhe Ohrit se kam menduar se atje mund të kenë. Në Ohër në spitalin special “Shën Erazmo” më thanë se kanë vetëm nga tre në muaj dhe se ato i ruajnë për të lënduarit në aksidentet rrugore”, thotë qytetari që kontaktoi redaksinë tonë.
Sipas burimeve anonime spitalore në Qendrën Klinike të Shkupit në muajt e fundit si donacion kanë arritur 10 proteza, të cilat janë përdorur dhe tani nuk ka askund.
Mirëpo nga Ministria e Shëndetësisë na thanë se nga Klinika e Traumatologjisë, Sëmundjeve Ortopedike, Anestezisë, Reanimacionit dhe Mjekimit Intensiv dhe Qendra e Urgjencës (TOARILUC) u kanë thënë se nuk ka mungesë të materialeve dhe se në muajin nëntor janë kryer mesatarisht 18 ndërhyrje në javë, që është dukshëm më shumë se mesatarja e intervenimeve në bazë javore në vitet paraprake që ka qenë 10 intervenime në javë. Nga atje nuk thanë se sa proteza janë vendosur nga muaji nëntor e deri më tani.
Për këtë vit në bashkëpunim me Fondin e Sigurimeve Shëndetësore (FSSH) është siguruar një buxhet dy herë më i lartë për prokurimin e materialeve, gjë që do të mundësojë dyfishimin e numrit të pacientëve të cilëve do tu vendosen proteza, thonë nga Ministria.
“Udhëheqësia e Klinikës në përputhje me situatën e gjetur me një sërë lëshimesh i është qasur menjëherë një mënyre të re të punës, pa asnjë revers që në të kaluarën është keqpërdorur si formë e kundërligjshme. Gjithashtu, në vitin 2024 dhe 2025, me iniciativë të udhëheqësisë së Klinikës, janë kontaktuar pacientë të cilët kanë qenë në pritje për ndërhyrje që nga viti 2019 dhe vitet në vijim, pra po pastrohen listat e pritjes për ndërhyrje kirurgjike. Përndryshe, prokurimi i ri i materialeve është në fazën përfundimtare, i cili do të mundësojë një përmirësim të ndjeshëm të disponueshmërisë së këtyre ndërhyrjeve”, u përgjigjën nga Ministria e Shëndetësisë për reagimet e qytetarëve.
Nga atje thonë se problemi me listat e pritjes është një problem i kahershëm dhe i trashëguar, ndërsa sipas të dhënave të “Termini im”, udhëheqësia aktuale ka gjetur një situatë me pacientë që kanë qenë në pritje për një që nga viti 2019, 2020 dhe vitet në vijim.
“Udhëheqësia e Klinikës është duke punuar në mënyrë aktive për zgjidhjen e kësaj situate, me prioritet pacientët që kanë pritur më shumë. Të dhënat statistikore tregojnë se: në vitin 2019 janë kryer 518 ndërhyrje, në vitin 2020 – 397 ndërhyrje, në vitin 2021 – 364 ndërhyrje, në vitin 2022 – 365 ndërhyrje, në vitin 2023 – 597 ndërhyrje dhe në vitin 2024 – 600 intervenime. Për krahasim, vetëm në periudhën 01.08-31.12.2024 janë kryer 179 ndërhyrje, për dallim nga e njëjta periudhë e vitit 2023 kur janë kryer 139 ndërhyrje, që tregon edhe për një rritje të konsiderueshme të ndërhyrjeve gjatë periudhës së udhëheqësisë aktuale.
Pyetjes nëse është e vërtetë që tenderi i mëparshëm është anuluar dhe për çfarë arsye, nga Ministria nuk na dhanë një përgjigje të qartë:
“Sipas informacioneve nga Klinika lidhur me procedurën aktuale, janë respektuar të gjitha procedurat ligjore në përputhje me udhëzimet e Komisionit Shtetëror për Prokurime Publike në një procedurë transparente. Theksojmë se të gjithë pacientët në Klinikën e Ortopedisë trajtohen sipas indikacioneve mjekësore, ndërsa intervenimet për vendosjen e protezave të këllkut dhe shpatullave kryhen në tre institucione shëndetësore shtetërore në qytetin e Shkupit, dhe atë krahas atyre në Klinikë ato kryhen edhe në Spitalin e Përgjithshëm të Qytetit (SPQ) “8 Shtatori” dhe në “Shën Naumi i Ohrit”.
Drejtori i Spitalit të Përgjithshëm “8 Shtatori”, D-r. Sinisha Stojanoski, ku ka një repart të madh ortopedik ku trajtohen pacientë nga mbarë vendi, na tha se në muajin nëntor dhe dhjetor të vitit 2024 për proteza dhe material osteosintetik janë hapur procedura të prokurimit publik në vlerë prej 40 milionë denarëve, ndërsa këtë vit do të blihen proteza për 80 milionë denarë dhe konfirmoi se listat e pritjeve po rriten.
“Për momentin janë hapur procedurat e prokurimit publik për proteza dhe material osteosintetik në vlerë prej 80 milionë denarëve për vitin 2025. Procedurat janë publike dhe janë dorëzuar për shqyrtim në Byronë e Prokurimeve Publike. Edhe ato nga fundi i vitit 2024, edhe ato nga viti 2025. Fatkeqësisht, listat e gjata të pritjeve, duke pasur parasysh se bëhet fjalë për sëmundje degjenerative kronike, vazhdimisht rritet edhe numri i pacientëve që kanë nevojë për ndërhyrje të tilla, e me këtë rritet edhe nevoja për sasi të materialit osteosintetik dhe endoproteza. Kah fundi i vitit 2024 FSHS intervenoi me buxhet shtesë (40 milionë denarët e lartpërmendura) për këtë problematikë, besoj se edhe këtë vit do të jetë kështu”, tha D-r. Stojanoski nga “8 Shtatori”.
Drejtori i Klinikës për sëmundje kirurgjikale “Shën Naumi i Ohrit”, D-r. Nebojsha Nastov, na tha se për dallim nga spitalet e tjera, në spitalin e tyre bëhet vendosje vetëm e pjesëve të protezave për trajtimin e frakturave dhe se për këtë kanë materiale dhe se nuk ka listë pritjeje.
Nga Fondi i Sigurimeve Shëndetësore (FSHS) na thanë se çdo vit e negociojnë buxhetin me institucionet shëndetësore duke u bazuar në llojin dhe vëllimin e shërbimeve shëndetësore të tyre të planifikuara. Fondet buxhetore paguhen në këste mujore, që ka për qëllim monitorimin e vazhdueshëm të realizimit të shërbimeve dhe menaxhimin me përgjegjësi të burimeve financiare.
“Institucionet shëndetësore janë të detyruara të sigurojnë mjete dhe pajisje mjekësore në përputhje me planin e tyre të punës dhe kontratën me Fondin. Nëse një institucion i caktuar nuk kryen operacione për vendosjen e protezave për shkak të mungesës së tyre, më e arsyeshme do të ishte që të kontaktohet drejtpërdrejt me atë institucion për informacion në lidhje me arsyet dhe afatet e prokurimit”.
FSHS rimburson rregullisht fondet për personat e siguruar që kanë blerë proteza vetë. Nëse një person i siguruar dorëzon një kërkesë për rimbursim, Fondi i rimburson të gjithë shumën në përputhje me procedurat e përcaktuara. Megjithatë, deri më tani nuk është vënë re rritje e numrit të kërkesave për rimbursim për këllqe artificiale”, u përgjigjën nga FSHS.