Investigimi/ Pse ushtarët britanikë që shkuan në Irak u sëmurën me kancer?

Më shumë se 20 vjet pas pushtimit të Irakut, ushtarët britanikë që shërbyen në një nga objektet më të kontaminuara në zonën e pasluftës thonë se u braktisën nga vetë shteti në të cilin shërbyen. Ata u ekspozuan ndaj një toksine vdekjeprurëse, sipas asaj që zbulon Sky News.

Veteranët e Forcave Ajrore Mbretërore (RAF) të vendosur në impiantin e trajtimit të ujit Qarmat Ali, shumë të kontaminuar në vitin 2003 janë prekur nga kanceri, tumore, gjakderdhje të vazhdueshme nga hunda dhe probleme të rënda të lëkurës në vitet që pasuan. Shumë prej tyre tani jetojnë me sigurinë se sëmundja nuk është diçka e së kaluarës, por një gjë e së ardhmes.

Objekti ishte i mbuluar me dikromat natriumi, një pluhur portokalli i ndritshëm, shumë toksik dhe një kancerogjen i provuar. E megjithatë, ushtarët vazhduan të ruanin vendin 24 orë në ditë.

Një dokument i brendshëm nga shërbimi mjekësor i RAF në nëntor 2003 e pranon rrezikun. Dikromati i natriumit u klasifikua si kancerogjen i kategorisë A. Direktiva ishte e qartë ushtarët e ekspozuar duhej të identifikoheshin dhe t’u ofroheshin teste biologjike.

Por sipas 15 veteranëve që folën me Sky News, kjo nuk ndodhi kurrë. Tabela paralajmëruese, që deklaronte se nevojitet mbrojtje e plotë (uniformë dhe maskë kundër mbytjes) për shkak të substancave të rrezikshme, u vendos disa muaj pasi mbërritën ushtarët.

Sot, 4 prej tyre janë diagnostikuar me kancer, njëri me tumor në tru. Shumica flasin për një “bombë me sahat që punonte”. Jo në mënyrë figurative. Fjalë për fjalë.

Ndryshe nga SHBA-të, ku një hetim kombëtar pranoi se qindra ushtarë ishin “të ekspozuar pa dashje” ndaj kimikateve toksike dhe hapi rrugën për mbështetje dhe kompensim, në Mbretërinë e Bashkuar nuk ka pasur as një hetim zyrtar dhe as një kërkim falje.

Ministria e Mbrojtjes këmbëngul se janë ofruar kontrolle mjekësore. Veteranët këmbëngulin se kjo nuk ka ndodhur kurrë. Teksa përgjigjet politike po vonohen, kostoja po përballohet nga trupat e atyre që janë dërguar për të ruajtur një fabrikë pa u thënë se kishin rënë në një “kurth kimik”.

Qarmat Ali ndodhet rreth 15 kilometra në veriperëndim të Basrës, në Mesopotaminë jugore në zemër të brezit më kritik të energjisë në Irak. Impianti i trajtimit të ujit i shërbente drejtpërdrejt fushave gjigante të naftës në rajon, duke siguruar ujë të trajtuar thelbësor për nxjerrjen dhe rrjedhën e naftës bruto.

Pas rënies së regjimit të Sadam Huseinit, rifillimi i prodhimit të naftës në Irakun jugor u bë një përparësi strategjike për forcat e koalicionit. Pa Qarmat Ali, fushat e Basrës nuk mund të funksiononin me kapacitet të plotë. Kjo është arsyeja pse impianti ruhej me shumë kujdes, jo për vlerën e tij ushtarake, por për rolin e tij në stabilizimin energjetik të ekonomisë së pasluftës së Irakut.

Thënë thjesht: ushtarët u vendosën atje për të “drejtuar” naftën dhe u ekspozuan ndaj toksinave kancerogjene jashtëzakonisht të rrezikshme.